EHBO in de kinderopvang: wet, koffer en 2-jaars diploma

Een kind dat valt tijdens het buitenspelen, zich verslikt tijdens het eten of een allergische reactie krijgt: op een kinderdagverblijf, BSO of bij een gastouder kan er ieder moment iets gebeuren. Dit artikel is voor houders, leidinggevenden en pedagogisch medewerkers in de kinderopvang die willen weten wat de wet precies vraagt rond EHBO, hoe het verplichte kinder-EHBO-certificaat werkt en wat er in een goede EHBO-koffer voor de kinderopvang hoort.

Kort gezegd: in de kinderopvang is EHBO niet alleen verstandig, het is voor een belangrijk deel ook wettelijk verplicht. Op elke locatie moet tijdens openingsuren minimaal één volwassene aanwezig zijn met een erkend kinder-EHBO-certificaat, dat om de twee jaar moet worden verlengd. Daarnaast is een goed gevulde, actuele EHBO-koffer die is afgestemd op baby's en jonge kinderen een praktische aanvulling. Controleer beide, het certificaat en de koffer, regelmatig op geldigheid.

EHBO in de kinderopvang: wat de wet wel en niet regelt

Voor de kinderopvang gelden strengere regels dan voor de meeste andere sectoren en dat is een bewuste keuze van de wetgever. De Wet Innovatie en Kwaliteit Kinderopvang (Wet IKK) schrijft voor dat op iedere locatie van een kinderdagverblijf of buitenschoolse opvang, tijdens openingsuren, altijd minimaal één volwassene aanwezig moet zijn met een geldig kinder-EHBO-certificaat. Dat geldt voor dagopvang en BSO; voor gastouderopvang gelden vergelijkbare eisen via de gastouderbureaus.

Daarnaast geldt, net als voor elke werkgever, de Arbowet: u moet de bedrijfshulpverlening organiseren en de risico's in kaart brengen via de Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E). In de kinderopvang komt daar de Risico-Inventarisatie Veiligheid en Gezondheid (RIE VG) bij, specifiek gericht op de veiligheid en gezondheid van de kinderen.

Wat de wet niet voorschrijft, is de exacte inhoud van een EHBO-koffer. Er bestaat geen wettelijke lijst met verplichte producten voor de verbanddoos zelf. De wet regelt vooral wie er aanwezig moet zijn en wat die persoon moet kunnen, niet wat er precies in de koffer zit. In de praktijk is een goed gevulde EHBO-koffer, afgestemd op baby's en jonge kinderen, wel een logische aanvulling op het verplichte certificaat.

Het kinder-EHBO-certificaat: de 2-jaarscyclus uitgelegd

Het kinder-EHBO-certificaat is de kern van de wettelijke verplichting in de kinderopvang, dus goed om precies te weten hoe dit werkt.

Het certificaat moet voorkomen op de Lijst van geregistreerde certificaten EHBO kinderopvang van de Rijksoverheid. Niet elke EHBO-cursus telt mee: alleen certificaten die specifiek gericht zijn op eerste hulp aan baby's en kinderen en die op deze lijst staan, voldoen aan de eis. Een algemene EHBO-cursus voor volwassenen is dus niet voldoende.

Het certificaat is twee jaar geldig. Na die periode moet de houder een herhalingscursus volgen om het certificaat te verlengen. Zonder tijdige herhaling vervalt de geldigheid en daarmee ook of de betreffende medewerker meetelt voor de wettelijke aanwezigheidseis. Plan de herhaling daarom ruim voor de vervaldatum, zodat er nooit een gat ontstaat waarin niemand met een geldig certificaat aanwezig is.

Voor de meeste kinderopvangorganisaties is het verstandig om niet te vertrouwen op één gecertificeerde medewerker per locatie. Bij ziekte, verlof of een openstaande vacature moet er alsnog iemand met een geldig certificaat aanwezig zijn tijdens openingsuren. Veel houders kiezen er daarom voor om meerdere medewerkers per locatie te certificeren, zodat de planning niet vastloopt op één persoon.

Wat maakt een EHBO-koffer geschikt voor de kinderopvang

Een EHBO-koffer voor de kinderopvang is niet zomaar hetzelfde als een koffer voor een kantoor of bedrijf. Kinderen, zeker baby's en peuters, hebben een ander lichaam, andere doseringen en andere veelvoorkomende letsels dan volwassenen.

Denk aan pleisters in kleinere maten die goed blijven zitten op kleine wondjes, verband dat makkelijk op kleine ledematen aan te brengen is en materiaal voor de meest voorkomende situaties op een kinderopvanglocatie: een schaafwond na een val, een sneetje, een insectenbeet of een lichte verbranding. Ook een koelelement kan in sommige koffers zitten voor kneuzingen, al is niet elke koffer daarmee uitgerust.

Houd er bij de plaatsing rekening mee dat de koffer buiten het bereik van kinderen moet hangen, maar wel snel bereikbaar is voor het personeel. Een vaste plek in elke groepsruimte en eventueel een extra koffer bij de buitenspeelruimte is voor veel locaties een praktische keuze.

De inhoud van de EHBO-koffer voor kinderopvang

De wet schrijft, zoals eerder genoemd, geen vaste standaardinhoud voor de koffer voor. De inhoud moet aansluiten op de risico's binnen uw locatie, zoals die blijken uit uw RIE VG.

In de praktijk gaat het bij kinderopvang om een set die is afgestemd op baby's en jonge kinderen. Onze Resc-Q-Assist verbandtrommel Kinderdagverblijf bevat bijvoorbeeld hechtpleister, reinigingsalcohol, een splinterpincet, diverse snelverbanden en gaaskompressen in kleine maten, niet-verklevend wondkompres, hechtstrips, elastische windsels, een reddingsdeken, een beademingsdoekje, een coldpack voor kneuzingen en een instructiekaart met de handelingen eerste hulp. Ook een kleurenwijzer en een stickervel zijn onderdeel van deze koffer, praktisch om een kind na een schrikmoment even af te leiden.

Hoeveel materiaal u nodig heeft, hangt af van het aantal kinderen, het aantal groepen en de indeling van uw locatie. Een kleine BSO-locatie met één groep heeft doorgaans genoeg aan één compacte koffer per groepsruimte. Een groter kinderdagverblijf met meerdere groepen en een buitenspeelterrein heeft vaak meerdere koffers nodig, verspreid over de locatie, zodat er altijd snel iets binnen handbereik is.

Hoe u de koffer en het certificaat op orde houdt

"Een EHBO-koffer en een geldig certificaat zijn geen dingen die u één keer regelt en daarna vergeet. Materialen raken op, houdbaarheidsdata verlopen en certificaten hebben een vervaldatum. Door beide regelmatig te controleren, weet u zeker dat u aan de wettelijke eis voldoet én voorbereid bent als er iets gebeurt."
Het team van BHVtotaal

Een jaarlijkse of halfjaarlijkse keuring van de EHBO-koffer zelf door een externe partij is wettelijk niet verplicht. Er bestaat geen algemene wettelijke keuringsplicht voor verbanddozen. Wel bent u als houder verantwoordelijk voor voldoende en passende materialen en dat vraagt om regelmatige controle.

Controleer daarom regelmatig of de inhoud van de koffer compleet en bruikbaar is. Vervang gebruikte producten en artikelen waarvan de houdbaarheidsdatum is verstreken. Een controle elke zes maanden is voor veel kinderopvanglocaties een praktische frequentie, aangevuld met een controle direct nadat er materiaal is gebruikt.

Voor het certificaat geldt een andere klok: die loopt niet op halfjaarbasis, maar op de tweejaarscyclus van het diploma. Een paar praktische aandachtspunten:

• Houd per medewerker bij wanneer het kinder-EHBO-certificaat verloopt, bijvoorbeeld in een personeelsplanning of agenda.
• Plan de herhalingscursus ruim voor de vervaldatum, zodat een drukke periode of ziekte de verlenging niet in de weg staat.
• Zorg dat er op elke locatie meerdere gecertificeerde medewerkers zijn, niet slechts één, zodat afwezigheid geen gat in de bezetting veroorzaakt.
• Controleer de koffer op een vast moment, bijvoorbeeld gekoppeld aan het teamoverleg of de jaarlijkse ontruimingsoefening.
• Hang de koffer op een vaste plek buiten het bereik van kinderen, maar wel snel te vinden voor het personeel.

In cijfers en feiten (met bron):

• Op iedere kinderopvanglocatie in de dagopvang en BSO moet tijdens openingsuren altijd minimaal één volwassene aanwezig zijn met een geldig kinder-EHBO-certificaat (bron: Wet IKK, via Brancheorganisatie Kinderopvang, kinderopvang.nl)
• Het kinder-EHBO-certificaat moet voorkomen op de Lijst van geregistreerde certificaten EHBO kinderopvang en is twee jaar geldig (bron: Rijksoverheid.nl, Lijst van geregistreerde certificaten EHBO kinderopvang)

De juiste koffer en cursus voor uw locatie

Welke EHBO-koffer en welke opzet voor het certificaat het beste passen, hangt af van de grootte en indeling van uw kinderopvangorganisatie.

Heeft u een enkele locatie met één of twee groepen? Dan is de compacte Resc-Q-Assist verbandtrommel Kinderdagverblijf, afgestemd op baby's en jonge kinderen, per groepsruimte meestal voldoende. Zorg dat minimaal twee medewerkers op die locatie een geldig kinder-EHBO-certificaat hebben, zodat u niet afhankelijk bent van één persoon.

Heeft u meerdere locaties, groepen of een combinatie van dagopvang en BSO? Dan is het verstandig om per locatie en per groepsruimte een koffer te plaatsen en een overzicht bij te houden van wie waar en wanneer een geldig certificaat heeft. Bij grotere organisaties kan een centraal overzicht van certificeringsdata net zo belangrijk zijn als de koffer zelf.

Twijfelt u wat het beste bij uw situatie past, of wilt u weten hoeveel koffers u nodig heeft bij meerdere locaties of groepen? Neem gerust contact op, wij denken graag met u mee.

Wilt u zeker weten dat uw kinderopvanglocatie goed voorbereid is? Bekijk de Resc-Q-Assist verbandtrommel Kinderdagverblijf en kies de koffer die past bij uw locatie, of neem contact op voor persoonlijk advies. Wij hebben 'm voor u klaarliggen.